Выведка па адкрытых крыніцах
MOWA : Język polski | Света-Мова | Русский язык
Выведка па адкрытых крыніцах / Biały wywiad, rozpoznanie z ogólnodostępnych źródeł (англ. Open source intelligence, OSINT) — выведвальная дысцыпліна, якая ўключае ў сябе пошук, выбар і збор разведвальнай інфармацыі з агульнадаступных крыніц, а таксама яе аналіз.
У выведвальнай супольнасці тэрмін «адкрытая крыніца разведвальных дадзеных» (англ.: open information source) паказвае на агульнадаступнасць крыніцы (у адрозненне ад сакрэтных крыніц і крыніц з абмежаваным выкарыстаннем), але яна не звязаная з паняццем «крыніца інфармацыі» (англ.: open source information). ;OSIF), які азначае любую інфармацыю, якая знаходзіцца ў прасторы СМІ. Гэтае паняцце не тоесна «публічнай выведцы» (англ. public intelligence). Таксама яго не варта блытаць з паняццем «адкрытае праграмнае забеспячэнне» (англ.: open-source software).
Па сцвярджэннях аналітыка ЦРУ Шэрмана Кента (1947 год), палітыкі атрымліваюць з адчыненых крыніц да 80 адсоткаў інфармацыі, неабходнай ім для прыняцця рашэнняў у мірны час. Пазней генерал-лейтэнант Самуэль Уілсан, які быў кіраўніком РУМА (Выведвальнае ўпраўленне Міністэрства абароны ЗША) ў 1976—1977 гадах, адзначаў, што «90 працэнтаў разведдадзеных прыходзіць з адкрытых крыніц і толькі 10 — за кошт працы агентуры».
Гісторыя OSINT
Гісторыя OSINT пачынаецца з фармавання ў снежні 1941 года Службы маніторынгу замежных трансляцый (англ.: Foreign Broadcast Monitoring Service, FBMS) у Злучаных Штатах Амерыкі для вывучэння замежных трансляцый. Супрацоўнікі службы запісвалі караткахвалевыя перадачы на пластыкавыя дыскі, пасля чаго асобныя матэрыялы перапісваліся і перакладаліся, а затым адпраўляліся ў ваенныя ведамствы і падаваліся ў фармаце штотыднёвых дакладаў. Класічным прыкладам працы FBMS з'яўляецца атрыманне інфармацыі аб паспяховасці правядзення бамбардзіровак на варожыя масты шляхам атрымання і аналізу змянення цэн на апельсіны ў Парыжы.
Адкрытыя крыніцы для вызведкі
- СМІ - газеты, часопісы, радыё, тэлебачанне.
- Інтэрнэт, у прыватнасці вэб-супольнасці і кантэнт, створаны карыстальнікамі — сацыяльныя сеткі, відэахостынгі, вікі-даведнікі, блогі, вэб-форумы[6].
- Публічныя справаздачы ўрада, афіцыйныя дадзеныя аб бюджэтах, дэмаграфіі, матэрыялы прэс-канферэнцый, розныя публічныя заявы.
- Назіранні – радыёманіторынг, выкарыстанне агульнадаступных дадзеных дыстанцыйнага зандавання зямлі і аэрафотаздымак (напрыклад, Google Earth).
- Прафесійныя і акадэмічныя справаздачы, канферэнцыі, даклады, артыкулы, уключаючы тую літаратуру, якая адносіцца да «шэрай».
Недзяржаўная вызведка
У пачатку XXI стагоддзя разведкай па адкрытых крыніцах пачалі займацца аматары-энтузіясты. У дадатак да традыцыйных крыніц адкрытай інфармацыі яны выкарыстоўваюць спадарожнікавыя здымкі высокага дазволу, якія знаходзяцца ў адкрытым доступе, і дадзеныя сацыяльных сетак[8]. Адной з першых груп такога роду стала Bellingcat, заснаваная Э. Хігінсам у 2014 годзе. Калектыў удзельнічаў у расследаванні шэрагу рэзанансных падзей, такіх, як катастрофа Boeing 777 у Данецкай вобласці, катастрофа Boeing 737 пад Тэгеранам і іншыя[8].
Крыніцы
- https://en.wikipedia.org/wiki/Open-source_intelligence
- https://pl.wikipedia.org/wiki/Biały_wywiad
- https://ru.wikipedia.org/wiki/Разведка_по_открытым_источникам
